Σημείωση: Το άρθρο γράφτηκε το 2012 για το περιοδικό Snack & Coffee και αποτυπώνει το πλαίσιο εκείνης της περιόδου. Πολλά έχουν αλλάξει από τότε, με κυριότερη αλλαγή τη γνωστοποίηση του ν. 4442/2016. Για όσα ισχύουν σήμερα δείτε τη γνωστοποίηση καταστήματος.
Στη νέα Υγειονομική Διάταξη για τα καταστήματα υγειονομικού ενδιαφέροντος, που έχει ήδη τεθεί σε ισχύ, επέρχονται ριζικές και πολλές θετικές αλλαγές στις προϋποθέσεις λειτουργίας των καταστημάτων σε σχέση με ό,τι ίσχυε.
Η καινούργια Υγειονομική Διάταξη, που άλλαξε ύστερα από 30 χρόνια, δημοσιεύτηκε στο ΦΕΚ 2718, τεύχος Β΄ (8/10/2012). Μεταξύ των θετικών αλλαγών συγκαταλέγεται ότι δεν υπάρχει πλέον η αυστηρή κατηγοριοποίηση των καταστημάτων, π.χ. πιτσαρία, σνακ μπαρ, αναψυκτήριο, καφετέρια, αλλά υπάρχουν γενικές κατηγορίες. Για παράδειγμα, θα μιλάμε πλέον για επιχειρήσεις μαζικής εστίασης ή επιχειρήσεις αναψυχής. Με τον τρόπο αυτό σταματάει το άγχος του επιχειρηματία αν μπορεί να προσθέσει ένα νέο πιάτο στο κατάστημά του ή αν μπορεί να προσφέρει ένα συνοδευτικό πιάτο με τα ποτά. Δίνεται πλέον βαρύτητα στην υγιεινή και ασφάλεια των τροφίμων, που συναρτάται με την ύπαρξη κατάλληλου χώρου και εξοπλισμού.
Τι επιτρέπεται
Επιτρέπεται, υπό προϋποθέσεις, η ίδρυση καταστημάτων υγειονομικού ενδιαφέροντος σε ορόφους πολυκατοικιών όπου στεγάζονται και κατοικίες.
Επιτρέπεται επίσης, υπό προϋποθέσεις, η λειτουργία επιχειρήσεων παροχής υπηρεσιών μέσα σε επιχειρήσεις τροφίμων και ποτών (shop in shop) και αντιστρόφως. Μπορεί δηλαδή μέσα σε ένα γυμναστήριο ή εμπορικό κατάστημα να λειτουργήσει καφετέρια ή αναψυκτήριο, όπως και σε ένα σούπερ μάρκετ να λειτουργήσει κομμωτήριο. Για όλα τα κέντρα διασκέδασης, ανεξαρτήτως δυναμικότητας, γνωμοδοτεί υποχρεωτικά το συμβούλιο θεάτρων και κινηματογράφων.
Αλλαγές στη χρήση μουσικής
Από την πρώτη ανάγνωση της νέας διάταξης προκύπτουν ενδιαφέροντα συμπεράσματα για το πολύπαθο ζήτημα της μουσικής, των μουσικών οργάνων και των σχετικών αδειών. Δεν απαγορεύεται πλέον στα καταστήματα που δεν είναι κέντρα διασκέδασης να κάνουν χρήση μουσικών οργάνων με ενισχυτές και μεγάφωνα (live music), με μέγιστη Α-ηχοστάθμη κατά τη λειτουργία 80 dB. Αυτό συνάγεται από την απάλειψη του σχετικού περιορισμού που υπήρχε στην καταργούμενη διάταξη. Επιτρέπεται πλέον ρητά η χρήση μουσικής σε υπαίθριο χώρο, με τους όρους που ορίζονται.
Τα ερωτήματα που προκύπτουν
1. Ασάφειες και αοριστίες
Χαρακτηριστική περίπτωση είναι η κατάργηση του ελάχιστου απαιτούμενου εμβαδού για την ίδρυση καταστήματος, του ελάχιστου εμβαδού κάθε επιμέρους χώρου (π.χ. παρασκευαστήριο, χώρος πλύσης σκευών) και του ελάχιστου αριθμού αποχωρητηρίων. Αντ’ αυτών υπάρχουν αόριστες εκφράσεις, όπως ότι ο αριθμός των αποχωρητηρίων πρέπει να είναι επαρκής και να ανταποκρίνεται στη δυναμικότητα της επιχείρησης και στον αριθμό των εργαζομένων. Έτσι, διαφορετικές προϋποθέσεις μπορεί να θέτει η υγειονομική υπηρεσία στην Αθήνα, διαφορετικές στη Θεσσαλονίκη και διαφορετικές στην Κρήτη.
2. Ποιο είναι το μεγάλο πρόβλημα
Με ποιους κανόνες θα κρίνει η αρμόδια υπηρεσία αν οι χώροι κάθε καταστήματος πληρούν αυτές τις αόριστες έννοιες; Θα επαφίεται ο επιχειρηματίας στην προσωπική εκτίμηση κάθε υπαλλήλου; Και πώς θα προστατεύεται;
3. Ανασφάλεια δικαίου
Τέτοιες ρυθμίσεις κλονίζουν την αρχή της χρηστής διοίκησης και την εμπιστοσύνη των πολιτών στη Διοίκηση. Αφήνουν επίσης περιθώρια για φαινόμενα διαφθοράς, γιατί η κρίση για την καταλληλότητα ενός χώρου επαφίεται στην εκτίμηση των αρμόδιων υπαλλήλων.
Από το τεύχος 44 (Σεπτέμβριος–Οκτώβριος 2012) του περιοδικού Snack & Coffee.